Yamekraw - a rhapsody in black and white

Yamekraw - een rapsodie in zwart en wit (Nederlands) Yamekraw - a rhapsody in black and white (English)

The story of a Negro Rhapsody by James P. Johnson.
YAMEKRAW - A RHAPSODY IN BLACK AND WHITE
Hans Koert

Porgy and Bess – Metropolis – Mississippi Suite – Broadway at Night – Grand Three Shades of Blue and Rhapsody in Blue. All well known compositions, suites labelled as Modern American Music – White men’s symphonic jazz of the 1920s up to 1940s as played by Paul Whiteman, composed and arranged by George Gershwin and Ferde Grofé.

Duke Ellington can be labelled as the black African –American who composed numerous suites and concert works in symphonic jazz, like Reminiscing in Tempo, Black and Tan Fantasy, Black, Brown and Beige and the lesser known Symphony in Black and New World A-Comin’. But what about titles like Yamekraw, a Negro Rhapsody, Tone Poem or Symphony Harlem? Titles of suites, orchestral works, now forgotten, but written by a composer, whose name you won’t associate with this kind of music: James P. Johnson.

A few months ago the book Ellington Uptown, written by John Howland, was published by the University of Michigan Press in its series Jazz Perspectives. ( ISBN-13: 976-0-472-03344-4 ).

The full ttitle of the book is: Ellington Uptown - Duke Ellington, James P. Johnson and the Birth of Concert Jazz – The Story of the African American contributions to the symphonic jazz vogue of the 1920s through the 1940s.

In more then 300 pages John Howland describes the development of the symphonic jazz, a style of music, that has been very popular in the first half of the XXth Century. Most people will know about the popularity of Paul Whiteman’s concert music, but also African-Americans had their symphonic jazz, with Duke Ellington as the most well known icon of this music style. But what about James P. Johnson? Most of us remember James P. Johnson as te father of the stride piano and I remember collecting piano roll music on Joker and Biograph LPs when I was a young adult, fascinated by the mechanical reproduced and rather stiff and mechanic syncopated sounds from the past.

James P. Johnson - Charleston (1925)

When James P. Johnson made his first recordings in May 1921 he was in his twenties and became known as a stride piano player, but in fact he started to play the piano in clubs long before since 1913. During the 1920s he developed into one of the best Harlem stride piano players, a model for numerous followers, but also started to compose more "serious"(?) works, like the music for the Broadway musical Runnin' Wild. He also started to compose large-scale orchestral works, like the 1927 Yamekraw, which was a piano rhapsody to be comparable with Gershwin's Rhapsody in Blue.

A concert of Yamekraw by Fats Waller in Carnegie Hall ( 27th of April 1928) (click on the picture to enlarge) (photo in negative)

In 1928 it was performed on stage of Carnegie Hall as part of a W.C. Handy concert in a version with orchestra, featuring Thomas Waller, nicknamed Fats due his dimensions, at the piano. In fact, it had to be James P. Johnson behind the keys, the composer himself, but James P. was also performing at his Keep Shufflin' musical and wasn't allowed to take a day off - so, …………Fats did the honours. The most pretentious number of the evening was termed a Negro Rhapsody, Yamekraw, written by James P. Johnson, and evidently, from the name, intended to typify life in the old Yamecraw section of Savannah, Ga. Fats Waller was again featured at the piano ... ( review in The New York Age on the 5th of May, 1928)
In his book, John Howland reserves many pages to describe the cultural background of Yamekraw, subtitled A Rhapsody in Black and White ( mind the similarity with the title of Rhapsody in Blue).

Howland's analyses. (click on the photo to enlarge) (photo in negative)
In 1930 the music was used into a Vitaphone short, titled Yamekraw, in which James P. Johnson seems to play the piano himself, although he is not visible in the film. In his book John Howland unravels the sources of certain themes used in Yamekraw - James P. borrowed themes from musicians like Perry Bradford and other black blues musicians from the 1920s.

Thematic borrows or stolen stuff? - samples, as we label that today.( Click on the photo to enlarge) (photo in negative)

As far as I know James P. Johnson recorded the tune just one time, in 1944, now available on a Folkway LP; Yamekraw - a Negro Rhapsody - ( in four movements). I love to introduce you to the fourth movement!!

There has been some contemporary releases from this Yamekraw Rhapsody in Black and White, recorded by Marcus Roberts and the members of the Orchestra of St. Luke's and the Lincoln Centre Jazz Orchestra ( June 1995) and one played by William Allbright. I found a life performance, in two parts, by Richard Alston; both fragments conclude this blog.

Thanks to Ate van D., a Dutch Jazzhistorian, I learned that Yamekraw has been performed at one of the Dutch Jazzweken (= Jazz weeks), by an orchestra of the VARA-radio networks during the 1930s. No more info available at the moment. Who can help?

The book, Ellington Uptown by John Howland, brings you a thorough study about the Birth of Concert Jazz. It's a rather scientic publication, with transcriptions of several recordings and list of stolen themes, but also gives a lot of addtitonal information interesting for the average jazz fan like you and me. And what about the extensive descriptions of Duke Ellington's suites, all well known? If you are interesting in this part of the American musical heritage this book is a must. I hope to use it more often in coming blogs. Get you copy today ...........

Hans Koert
keepswinging@live.nl


Retrospect
Oscar Aleman Choro Music Flexible Records Hit of the Week-Durium Keep Swinging News Letter Keep Swinging Contributions

Yamekraw - een rapsodie in zwart en wit

Yamekraw - een rapsodie in zwart en wit (Nederlands) Yamekraw - a rhapsody in black and white (English)


Een verhaal rond een Negro Rhapsody, een symfonische jazzstuk van James P. Johnson.
YAMEKRAW - EEN RAPSODIE IN ZWART EN WIT
Hans Koert

Porgy and Bess – Metropolis – Mississippi Suite – Broadway at Night – Grand Canyon Suite - Three Shades of Blue and Rhapsody in Blue; allemaal bekende composities, die je zou kunnen labelen als "Moderne" Amerikaanse Muziek ( met "modern" tussen aanhalingstekens) – Blanke symfonische jazz uit de jaren twintig en de decade daarna gespeeld door bands als die van Paul Whiteman, gecomponeerd en gearrangeerd door George Gershwin en Ferde Grofé.

Duke Ellington hoort bij de zogenaamde African Americans en bekwaamde zich eveneens in de symfonische jazz met suites als Reminiscing in Tempo, Black, Brown and Beige, Black and Tan Fantasy en de minder bekende Symphony in Black en New World A-Comin’. Maar hoe zit het dan met nummers als Yamekraw, a Negro Rhapsody, Tone Poem of Symphony Harlem? Titels van suites, orkestwerken, nu helemaal vergeten, maar geschreven door die andere grote zwarte componist van American Music en symfonische jazz: James P. Johnson.

Een paar maanden geleden verscheen het boek Ellington Uptown, geschreven door John Howland, en uitgebracht bij de University of Michigan Press in haar serie Jazz Perspectives. ( ISBN-13: 976-0-472-03344-4 ). John Howland is Assistant Professor of Music aan de Rutgers University.

Het boek heeft als volledige titel: Ellington Uptown - Duke Ellington, James P. Johnson and the Birth of Concert Jazz – The Story of the African American contributions to the symphonic jazz vogue of the 1920s through the 1940s ( = Duke Ellington, James P. Johnson en de geboorte van de Concert Jazz - het verhaal van de bijdrage van de Afro-Amerikanen aan een populaire muziekstijl. ).

In meer dan 300 pagina’s beschrijft John Howland de ontwikkeling van de symfonische jazz, een muziekstijl, die erg populair was in de eerste helft van de XXste eeuw, gecomponeerd door de Afrikaanse emigranten. De meesten onder ons kennen wel de “blanke concertmuziek” van Paul Whiteman, maar ook de Afro-Amerikanen hadden hun symfonische jazz, waarvan Duke Ellington ongetwijfeld de bekendste componist is. Maar wat doet James P. Johnson daarbij? hoor ik je denken. Wie herinnert James P. Johnson niet als de vader van de stride-piano, waarvan ik vroeger eindeloos kon genieten, luisterend naar die stijve mechanische pianomuziek, gefascineerd door de techniek van de rollen met gaatjes, zoals die heruitgebracht waren op LP’s van Biograph of Joker.

James P. Johnson - Charleston (1925)
Toen James P. zijn eerste opnamen maakte in mei 1921 was hij al achter in de twintig en kreeg hij bekendheid als pianist, maar we vergeten dan vaak bij die eerste platenpioniers, dat ze vaak al een tijdje bezig waren. James P. speelde al in 1913 als barpianist in clubs en maakte pianorollen. In de jaren twintig ontwikkelde hij zich tot de beste Harlem stride pianist, maar ging zich ook toeleggen op het “meer serieuze” werk, zoals de muziek voor de musical Runnin’ Wild. En hij waagde zich, eind jaren twintig, aan grotere orkestwerken, Yamekraw uit 1927, eigenlijk een piano rapsodie die vergelijkbaar was met Gershwin’s Rhapsody in Blue is daar een mooi voorbeeld van.

Uitvoering van Yamekraw door Fats Waller in Carnegie Hall ( 27 april 1928) (klik erop om de foto te vergroten) (foto in negatief)

In 1928 werd het opgevoerd in Carnegie Hall als deel van een avondvullend W.C. Handy concert als orkestwerk, met op de piano Thomas Waller beter bekendd, vanwege zijn postuur, als Fats. Het was de bedoeling geweest, dat James P. Johnson zelf de pianopartij had gespeeld, maar hij speelde ook mee in de Keep Shufflin' revue en kreeg geen avond vrij daarvoor ……….. dus mocht Fats de honneurs waarnemen. The most pretentious number of the evening was termed a Negro Rhapsody, Yamekraw, written by James P. Johnson ( = Eén van de belangrijkste nummers van de avond was de Negro Rhapsody, Yamekraw, geschreven door James P. Johnson), and evidently, from the name, intended to typify life in the old Yamecraw section of Savannah, Ga. ( = en, vanzelfsprekend, afgaand op de titel, beschreef het nummer het typische leven in een klein dorpje in de Yamecraw regio in Savannah Georgia) Fats Waller was again featured at the piano (= Ook nu speelde Fats Waller de pianopartij. ... ( recentie in de New York Age 5 mei 1928))
( ook nu ....... Fats speelde ook in eerdere nummers tijdens de avond o.a. het nummer Beale Street Blues). In zijn boek reserveert John Howland heel wat pagina’s aan het uitpluizen van de culturele achtergronden van Yamekraw, dat de bijtitel A Rhapsody in Black and White had gekregen ( Let op de overeenkomst met de titel Rhapsody in Blue).

De door Howland geanalyseerde opnamen. (klik op de foto om hem te vergroten) (foto in negatief)
In 1930 werd de muziek in een muziekclip, een Vitaphone short, getiteld Yamekraw uitgebracht, waarin James P. Johnson de pianopartij speelt, maar blijkbaar niet zelf in beeld komt. In zijn boek wijst John Howland erop dat er nogal wat thema’s uit het nummer “geleend” waren van composities uit de jaren twintig van musici als Perry Bradford en andere zwarte bluesmuzikanten.

Thematic borrowings - samples heten die tegenwoordig geloof ik, maar daar hadden ze toen nog geen woord voor. ( Klik op de foto om die te vergroten) (foto in negatief)

Voor zover ik heb kunnen nagaan maakte James P. Johnson maar één keer een plaatopname van het nummer dat heruitgebracht werd op een Folkway LP. Yamekraw - a Negro Rhapsody - ( in four movements). Luister maar eens naar een deel van die opname - het slot: the fourth movement !!

Het nummer is verschillende keren uitgevoerd en vastgelegd op plaat: Yamekraw Rhapsody in Black and White, opgenomen door Marcus Roberts en de leden van het Orchestra of St. Luke's and the Lincoln Centre Jazz Orchestra ( juni 1995) en een keer gespeeld door William Allbright. Ik vond een uitvoering, in twee delen, door Richard Alston – beide delen vind je hieronder.

Het boek Ellington Uptown door John Howland is zo’n boek dat boordevol informatie staat over deze, vergeten periode uit de Amerikaanse jazzgeschiedenis.

Het is een wetenschappelijke publicatie geworden, met uitgeschreven transcripties en van maat tot maat uitgeschreven uitvoeringen – erg technisch allemaal, maar daar tussen interessante hoofdstukken "voor leken" over m.n. de ontwikkeling van de suites bij Duke Ellington. Ik zal binnenkort zeker nog meer onderwerpen uit dit prachtige boek boven bespreken. Bestellen dus..

Hans Koert
keepswinging@live.nl


Retrospect
Oscar Aleman Choro Music Flexible Records Hit of the Week-Durium Keep Swinging News Letter Keep Swinging Contributions